Discurso íntegro do presidente da Fundación, Juan Martinez, durante a gala de entrega dos Premios Down Compostela 2025, que se celebrou este 20 de marzo na Sala Mozart do Auditorio de Galicia coa asistencia de máis de 250 persoas.
A min pasoume como a Ramón máis dunha vez. Fun mercar unha cousa e volvín con outras para a casa. Quen, ao longo da súa vida, non fixo algunha trasnada, como as de Eva ou Emilio nos vídeos que acabamos de ver?
Como dicía Irene hai uns minutos, todos –altos, guapas, rubias ou morenos–, todos temos sentimentos, pensamos, queremos, medramos, ilusionámonos e fracasamos. Cantas veces fracasamos! Igualiño que a persoa que temos ao noso carón.
Boa tarde e moitas grazas por acompañarnos hoxe. Alcaldesa, conselleira, presidente da Deputación, premiadas e premiados…
Fai cinco anos, un día coma hoxe tiveramos que suspender esta gala. Todos estabamos confinados por unha pandemia que veu revolucionar as nosas vidas. Naqueles días, tivemos que tomar decisións difíciles, verdade Marta? Entre outras, e no noso caso, apostamos por redescubrir as novas tecnoloxías para seguir conectados, para seguir avanzando e seguir formando as persoas con discapacidade.
E nesas seguimos. O exemplo é esta canción que compuxeron persoas usuarias de Down Compostela. Persoas con discapacidade que saben o que queren. Queren que se escoite a súa voz, queren tomar decisións, cambiar o seu destino e que se lles recoñeza o seu esforzo. E son conscientes de que, ás veces, precisan axuda. Como a que lles ofreceu Rebeca para compoñer esta canción. Pero iso si, a letra é deles e delas.
Down Compostela naceu en 1997. Nestes 28 anos comprobamos, como dicía Irene, que as persoas con síndrome de Down son activas, teñen metas e aspiracións e teñen a súa propia opinión (lembren á Eva do vídeo e a súa tatuaxe).
As persoas con Síndrome de Down non poden competir con SEUR, nin comprometerse a entregar os paquetes ao dia seguinte ou antes das oito da mañá. Niso en SEUR son especialistas. Pero si poden entregar calquera paquete se lles damos algo máis de tempo e poden superar retos que hai poucos anos eran impensables. Como o de incorporarse ao mercado laboral. Nesta tarefa atopamos en SEUR un apoio importante. Grazas por crer nas persoas con discapacidade e ofrecerlles un traballo.
Verán. Son moitas máis as cousas que nos unen que as que nos separan dunha persoa con síndrome de Down. Coma nós, elas tampouco son invisibles. Neste camiño atopamos a mentes inquedas como a de Antonio Rodríguez Núñez que nos axudaron a demostralo. Insistente e persistente na busca dun obxectivo, Antonio ten visión a longo prazo e ve potencialidades onde outros só ven defectos. Fai máis de 10 anos que Antonio está demostrando cientificamente que as persoas con Síndrome de Down poden axudar a salvar vidas, tomar decisións sobre a súa propia saúde ou colaborar no desenvolvemento de aplicacións que levamos no noso teléfono. E xa nos está falando de gafas intelixentes e moitas cousas máis. Grazas Antonio.
Si. A nós vainos a marcha e estamos dispostos a seguir cambiando destinos. A seguir abrindo camiños como fixemos ata o de agora. E todo ese percorrido foi posible grazas a unha persoa que estivo traballando ao meu lado, ao noso carón, case 25 anos.
Marta Rodríguez Lorenzo foi sempre unha valente. En 1999 aceptou un reto que lle propuxemos unha ducia de familias: deixar o seu gabinete privado para empezar a traballar en Down Compostela. E ata onte, coma quen di, que se xubilou. Marta foi e segue sendo un piar fundamental en Down Compostela. Foi o cemento que soubo xuntar as familias, consolidar un grande equipo de profesionais e ser un apoio fundamental para o equipo directivo durante máis de 20 anos. Pero, sobre todo, Marta destaca por crer nas persoas con Síndrome de Down e poñer sempre o foco nas súas capacidades, en todo o que poden facer. Consciente, sempre, de que precisan dalgúns apoios para conseguilo. Grazas, Marta, por todo o teu apoio.
Nestes anos aprendemos que na maioría das veces eses apoios son máis necesarios á hora de tomar as decisións que á hora e facer as cousas. Un pode saber comer só, pero non saber facer de comer. Un pode vestirse só, pero igual non sabe que roupa debe poñerse en función do tempo que fai. Por iso nos sorprende que en vez de ter en conta a convención da ONU sobre os dereitos das persoas con discapacidade, cando se está a valorar o grao de discapacidade, se aplique a literalidade dun baremo que se fixa máis nos aspectos físicos e non ten en conta a problemática das persoas con síndrome de Down ou discapacidade intelectual.
Como nos sorprende que na FP básica se sigan poñendo moitas trabas para darlles solucións as necesidades das persoas con trisomía 21 ou discapacidade intelectual que queren formarse para traballar. Persoas que teñen actitudes e gana de traballar, como comproban a diario en SEUR e en tantas outras empresas.
Marta, esta é unha parte do camiño que nos queda por percorrer e que seguiremos percorrendo agora coa axuda de Blanca Taboada, a quen ti lle deches o relevo. Lembren a canción do principio, as persoas con síndrome de Down e discapacidade intelectual poden cambiar o seu destino, queren inclusión e loitarán por ela.
Coincido totalmente con Irene. Celebramos o Día Mundial da Síndrome de Down. É o día para facer oír a nosa voz e para reclamar unha sociedade máis inclusiva.
Pídolles que nos axuden a conseguilo.
Moitas grazas.
